DANH MỤC CHÍNH
    THỐNG KÊ TRUY CẬP
    Số người đang online: 94
    Số lượt truy cập: 6500587
    QUANG CÁO
    GIỚI THIỆU SÁCH THÁNG 01/2019: CA DAO TỤC NGỮ VIỆT NAM BA MIỀN 1/10/2019 11:35:03 PM
    Mỗi một dân tộc, một quốc gia nào trên thế giới đều có những nét đặc trưng riêng về bản sắc và nền văn hoá của mình. Điều đó là một sự tự hào dân tộc. Cũng như Việt Nam ta, một kho tàng về một nền văn minh hình thành rất sớm từ thời cây lúa nước. Tạo ra cho con người Việt cổ đã biết lao động và hình thành cái trục cho sự xuất hiện và hình thành xã hội sau này. Nhưng không chỉ có vậy, rồi từ từ trong cái tiến hoá của con người nói chung, người Việt cổ nói riêng, cái tất yếu cũng ra đời (tiếng nói, chữ viết, âm nhạc, hội hoạ...) sớm xuất hiện và hình thành ngày càng hoàn chỉnh hơn trong đời sống tinh thần của họ.

    Lúc bấy giờ, lần lượt trôi dạt mãi đến ngày nay, đúc kết trong cuộc sống và những kinh nghiệm thiết thực trong xã hội và đặc biệt, lưu truyền theo cách truyền miệng từ người này qua người khác. Tục ngữ ca dao đã ra đời.

    Trong mỗi chúng ta ai cũng có một miền quê, quê hương là cánh đồng lúa thơm ngát, lũy tre xanh trải dài dọc bờ đê, là những hình ảnh thân thương nhất đối với cuộc sống mỗi con người. Lấy nguồn cảm hứng từ thực tế cuộc sống, ca dao được sáng tạo nên, đó là lời ăn, tiếng nói của ông cha ta tích lũy từ ngàn đời. Đó là những câu nói đúc kết từ những kinh nghiệm sản xuất răn dạy con cháu, bao hàm những nội dung mang ý nghĩa triết lý dạy bảo rất sâu sa. Đó là những câu hát được truyền tải bằng âm thanh, giọng điệu ngôn ngữ với nội dung nghệ thuật phong phú, đa dạng, đậm đà bản sắc dân tộc, dân gian.

    cadao.PNG

    Kính thưa quý thầy cô giáo!

    Thưa toàn thể các em hoc sinh!

    Để đón mừng một năm mới đã về, đón mừng mùa xuân mới của đất trời và của đất nước thân yêu, thư viện Trường THCS Dương Thủy giới thiệu đến các quý thầy cô và các em một cuốn sách hay và ý nghĩa, cuốn sách có tựa đề: “Ca dao tục ngữ Việt Nam ba miền” của tác giả Hồng Khánh do Nhà xuất bản Tổng hợp Đồng Nai in và phát hành năm 2003. Sách được trình bày trên 13x19 cm với nội dung như sau:

    Phần 1: Ca dao về con người, đất nước Việt Nam

    Phần 2: Ca dao về tình yêu đôi lứa

    Phần 3: Ca dao về tình cảm gia đình

    Phần 4: Ca dao về các loài vật

    Qua mỗi phần sẽ giúp mỗi người trong chúng ta hiểu thêm giá trị của ca dao Việt Nam, là kho tàng văn hóa, tri thức dân gian, phản ánh những phong tục, tập quán, tâm tư nguyện vọng của con người Việt Nam, tạo dựng nên cách nghĩ, cách cảm về cuộc sống, thiên nhiên và con người rất Việt Nam.

    Với âm tiết đơn giản. mộc mạc, rất đời thường nhưng tô điểm rất đậm nét các vấn đề xã hội lúc ấy. Càng đáng trân trọng hơn nữa là lưu trữ kho tàng này là những người nông dân, những người địa phương theo sách truyền miệng. Đôi khi qua sự truyền miệng ấy, xuất hiện nhiều dị bản khác nhau, nhưng vẫn không mất ý nghĩa của câu ca dao.

               Má ơi đừng đánh con đau,

    Để con bắt ốc hái rau má nhờ.

                         Má ơi đừng đánh con đau,

    Để con hát bội làm đào má coi

    Má ơi đừng đánh con hoài,

    Để con câu cá nấu xoài má ăn.

    Mẹ cha là biển là trời

    Nói sao hay vậy đâu dám cãi lời mẹ cha.

    Hoặc là:

    Chim không đánh chim cùng một tổ

    Trâu một chuồng đâu có húc nhau

    Cùng chung một giọt máu đào

    Nỡ nào hại nước, nỡ nào hại dân

    Mỗi thể thơ khi đọc lên là hiểu ngay. Đó mới chỉ là một phạm trù nhỏ. Cái mà mình trân trọng là ý nghĩa của từng câu ca dao đó. Có một nhà phê bình văn học đã từng nói “Nói về ca dao tục ngữ Việt Nam, tôi không thể nói được, kì lạ lắm, thiêng liêng lắm, đời thường lắm”.

    Song với người dân lao động, người dân Việt, những câu ca dao là nguồn nuôi dưỡng sự trong sáng, vẻ đẹp của tâm hồn, là hành trang giúp họ trau dồi những hành sử văn hóa, kĩ năng sống cho chúng ta sau này

    Ai về tôi gửi buồng cau

    Buồng trước kính mẹ, buồng sau kính thầy.

    Ai về tôi gửi đôi giày

    Phòng khi mưa gió để thầy mẹ đi.

    PGS.PTS. Mai Ngọc Chừ, Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Quốc gia phát biểu: "Trước hết tôi xin nói về lời chào, người Việt Nam rất coi trọng lời chào. Người ta thường nói: "Tiếng chào cao hơn mâm cỗ". Trong ca dao thì tiếng chào không chỉ nói lên phép lịch sự của con người Việt Nam mà tiếng chào còn là cái cớ để những đôi trai gái làm quen với nhau, đó là những lời chào bắt duyên trong văn học dân gian. Ví dụ: 

    Gặp nhau ăn một miếng trầu 

    Mai ra đường cái gặp nhau ta chào

    Hoặc:

    Đôi ta như đá với dao, 

    Năng liếc thì sắc, năng chào thì quen

    Nhưng năng chào cũng chưa đủ, chào phải đúng lúc, đúng chỗ: 

    Gặp nhau đường vắng thì chào 

    Gặp nhau giữa chợ lao xao xin đừng

    Câu thơ, giọng hát với cái đích là phục vụ nhân sinh. Con người luôn có hoài bão vươn tới cái hay, cái đẹp, cái thanh tao của cuộc sống là chân, thiện, mỹ, cho nên ca dao dân ca không chỉ là những bài hát ngắn dài, vần, vè về câu chữ, nhịp điệu trầm bổng du dương để quên nguôi cảnh buồn tẻ, trống trải mà thực tế nội dung ý nghĩa còn mang tính nhân văn sâu sắc.

    Công cha như núi Thái Sơn, 

    Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra 

    Một lòng thờ mẹ, kính cha 

    Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con

    Bên cạnh ý nghĩa là công nuôi dưỡng, sinh thành như trời bể của cha mẹ, câu ca dao này còn được hiểu rộng ra với những nét nghĩa rất phong phú. 

    Ca dao dân ca là sản phẩm được sáng tạo bởi quần chúng nhân dân, nội dung mang tính chất chung cũng lại rất riêng, gần gũi với tập quán sinh hoạt của con người. Ngay từ thủa lọt lòng, ca dao dân ca đã giành cho trẻ những bài hát đơn sơ, mộc mạc nhưng du dương, ngọt ngào để đưa trẻ vào giấc ngủ êm đềm. Chuyển sang tuổi ấu thơ, các em lại được cất lên nhưng bài hát đồng dao để vui chơi giải trí, luyện cho trẻ quen với tiếng nói, tiếp cận với thiên nhiên, tìm hiểu những vấn đề xã hội nảy sinh trong đời sống hàng ngày. Khi trưởng thành, trai gái lại tụ họp nhau lại thi hát đố, hát giao duyên và các bài hát vui chơi trong đời sống. Đó là những tập tục rất phong phú, làm nảy nở thêm tinh thần lạc quan, yêu đời, yêu người thiết tha. 

    Với nội dung truyền tải rất đa dạng và phong phú đời sống xã hội cho nên ở mỗi chủ đề, mỗi một lĩnh vực chúng ta có thể thấy vô vàn những câu nói, lối nói rất mộc mạc, dễ hiểu. Nhà văn Nguyễn Đình Thi đã nhận xét rằng: ca dao Việt Nam bắt nguồn từ tinh thần ham sống, ham đấu tranh, vui vẻ, tế nhị, có duyên nhưng cũng không kém phần dồi dào tình cảm, mạnh mẽ sức lực, nảy nở tự do để đón ánh sáng trời hòa hợp với cỏ cây, hoa lá. Nó như một nguồn nhựa sống để nuôi dưỡng tâm hồn trẻ thơ, chắp cánh cho thế hệ tương lai những hoài bão lớn lao về cuộc sống, thiên nhiên và con người. Như vậy có thể nói ca dao và dân ca Việt Nam là kho tàng văn hóa, tri thức dân gian, phản ánh những phong tục, tạp quán, tâm tư nguyện vọng của con người Việt Nam, tạo thành một hệ thống hình ảnh thiên nhiên, con người và lao động cùng hoà quyện vào nhau, tạo dựng nên cách nghĩ, cách cảm về cuộc sống, thiên nhiên và con người rất Việt Nam. 

                Trong dịp mùa xuân đang đến gần chúng ta lại được đắm mình trong những lời ăn tiếng nói mộc mạc, bình dị mà tha thiết đằm thắm. Xin mời quý thầy cô và các em hãy đến với cuốn sách Ca dao tục ngữ Việt Nam ba miền của tác giả Hồng Khánh để một lần nữa lắng sâu trong điệu hồn dân tộc nhân dịp tết đến xuân về.  Chương trình giới thiệu sách của thư viện trường đến đây là hết. Hẹn gặp lại thầy cô và các em trong buổi giới thiệu sách lần sau./.

     

                                                                                                            

    Võ Thị Quỳnh Thương
    HỖ TRỢ TRỰC TUYẾN
    Hoàng Tấn Đông Principal 
    Nguyễn Thị Hoài Thu - QTM 
    ĐĂNG NHẬP

    Tên đăng nhập
    Mật khẩu
    HÌNH ẢNH
    LIÊN KẾT WEBSITE


    BẢN QUYỀN THUỘC TRƯỜNG THCS DƯƠNG THỦY - LỆ THỦY - QUẢNG BÌNH
    Điện thoại: 052.3882783 * Email: thcsduongthuy@lethuy.edu.vn